Ervaringen en tips

Weerbare akkerbouw met bodem als kapitaal

Boerderij Kloosterplaats te Muntendam van Mulder is 69 ha groot, waarvan 9,5 ha grarisch natuurbeheer (8 ha meerjarige akkerranden, 0,6 ha bloemenranden en 0,4 ha wintervoedsel). Het gangbare bedrijf ligt in Oost-Groningen op de grens van het Oldambt en de Veenkoloniën. Mulder teelt 29 ha zetmeelaardappelen, 7 ha suikerbieten, 15,5 ha wintertarwe en 7 ha zomergerst.

Akkerbouw en natuur

Peter Harry Mulder verwacht dat toepassing van niet-kerende grondbewerking (NKG) zal leiden tot een betere bodemstructuur en –bodemvruchtbaarheid. Dit past ook binnen het agrarisch natuurbeheer op zijn bedrijf waardoor zijn bedrijf weerbaarder is tegen luizen. Daarvan profiteren ook bedreigde akkervogels. Peter Harry geniet van elke keer dat een akkervogel opduikt vlakbij de trekker. Hij is een vogelaar met een passie voor bedreigde akkervogels zoals de patrijs, de veldleeuwerik en de grauwe kiekendief.

Via niet-kerende grondbewerking naar hogere saldo’s

Op de langere termijn zal de verbetering van de bodem zich vertalen in lagere kosten en hogere opbrengsten. Bijvoorbeeld doordat er meer wormen in de grond zitten, komt er meer fosfaat voor de plant beschikbaar en verbetert de waterdoorlatendheid. Zaai van wintertarwe in combinatie met NKG na de aardappelteelt vereist laat-afrijpende aardappelrassen ter onderdrukking van straatgras en muur. Hiermee wordt de inzet van de bekritiseerde herbicide ‘Glyfosaat’ voorkomen, wat ook beter is voor het bodemleven. Ook verhoogt NKG het effect van mycorrhiza-gebruik. Hij experimenteert met deze nuttige bodemschimmelsom de opnamen van mineralen te bevorderen en om de weerbaarheid van het gewas tegen vochttekort, nematoden en schimmelaantasting te vergroten. Daarnaast leidt NKG tot een 40% besparing op arbeid en brandstof. Peter Harry heeft 14% van zijn bedrijf ingericht met kleurrijke akker- en bloemenranden, niet-gemaaide sloottaluds en overhoekjes met struweel. De nuttige insecten die hier leven, houden de gewassen luizenvrij. Minder insecticidegebruik betekent minder ‘steriele’ akkers, een zegen voor patrijs en veldleeuwerik. Ook deelt hij graag met andere boeren zijn kennis uit eigen experimenten. Hij laat zien dat in de gangbare akkerbouw (95% van het akkerareaal) met eenvoudige maatregelen meters gemaakt kunnen worden voor akkernatuurherstel.

Niet alleen; maar samenwerken

In het gebied rond Muntendam heeft hij, voor boer en burger de werkgroep Boerenbuitengebied opgericht. Ook gemeente, waterschap en nutsbedrijven spelen een rol. Het streven is 5% natuurlijke begroeiing om insecten en (akker)vogels een kans te geven, om de weerbaarheid van de akkerbouw te vergroten en het landschap te verfraaien. Ook zijn vrouw Eline zet zich hiervoor in en speelt een belangrijke rol in deze werkgroep.

 

  • Peter Harry Mulder en Eline Ringelberg
  • Muntendam
  • Akker- en tuinbouw
  • 69 ha waarvan 9,5 ha agrarisch natuurbeheer
  • Zand
Muntendam, Netherlands